Στη Σύμη θα χτυπά, το Σάββατο 17 και την Κυριακή 18 Ιανουαρίου 2026, η καρδιά της διεθνούς επιστημονικής έρευνας γύρω από έναν από τους μεγαλύτερους θησαυρούς της ανθρώπινης γνώσης: τον Μηχανισμό των Αντικυθήρων.
Το διεθνές διήμερο επιστημονικό συνέδριο με τίτλο «Ο Μηχανισμός των Αντικυθήρων, ο Ίππαρχος ο Ρόδιος και οι Συμιακοί Ήρωες του Βυθού», φιλοδοξεί να αποτελέσει σημείο αναφοράς για τη μελέτη της ελληνιστικής επιστήμης, τιμώντας παράλληλα τους ανθρώπους που έφεραν στο φως το μοναδικό αυτό επίτευγμα.
Το συνέδριο διοργανώνεται από το Κέντρο Ελληνικών Σπουδών “Παιδεία” (ΗΠΑ), το οποίο εδρεύει στον ακαδημαϊκό χώρο του Πανεπιστημίου του Connecticut (University of Connecticut, USA), και τελεί υπό την αιγίδα της Υπουργού Πολιτισμού κας Λίνας Μενδώνη και του Υπουργείου Πολιτισμού. Υποστηρίζεται από τον Δήμο Σύμης, την Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου, καθώς και από πλήθος Ελληνικών και Διεθνών επιστημονικών, πολιτιστικών και ομογενειακών φορέων.
Οι εργασίες του συνεδρίου θα πραγματοποιηθούν με φυσική παρουσία στη Σύμη και παράλληλη διαδικτυακή μετάδοση, επιτρέποντας τη συμμετοχή επιστημόνων, φοιτητών και κοινού από όλο τον κόσμο.
Στο πρόγραμμα περιλαμβάνονται εισηγήσεις διακεκριμένων πανεπιστημιακών, ερευνητών, αρχαιολόγων, ιστορικών της επιστήμης, μηχανικών και φυσικών από την Ελλάδα, την Ευρώπη, τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Μεξικό.
Κεντρικοί θεματικοί άξονες του συνεδρίου είναι ο Μηχανισμός των Αντικυθήρων, η αρχαία ελληνική αστρονομία και τεχνολογία, καθώς και το έργο του Ίππαρχου του Ροδίου, πατέρα της Αστρονομίας και της Τριγωνομετρίας.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη διεπιστημονική προσέγγιση του Μηχανισμού, ο οποίος παρουσιάζεται όχι μόνο ως τεχνολογικό θαύμα, αλλά και ως εκπαιδευτικό εργαλείο που συνδέει τη θεωρητική γνώση με τη μηχανική εφαρμογή και τη σύγχρονη ψηφιακή αναπαράσταση.
Το συνέδριο είναι αφιερωμένο στη μνήμη των Συμιακών δυτών–σφουγγαράδων, οι οποίοι στις αρχές του 20ού αιώνα, με πρωτόγονα μέσα και με τίμημα συχνά την υγεία ή ακόμη και τη ζωή τους, ανέσυραν από το ναυάγιο των Αντικυθήρων ανεκτίμητους αρχαιολογικούς θησαυρούς.
Χάρη στη δική τους τόλμη αποκαλύφθηκε ο αρχαιότερος γνωστός αστρονομικός και υπολογιστικός μηχανισμός της ανθρωπότητας, ανατρέποντας καθιερωμένες αντιλήψεις για τις τεχνολογικές δυνατότητες του αρχαίου κόσμου.
Στο πλαίσιο του συνεδρίου θα πραγματοποιηθεί και η τελετή αποκαλυπτηρίων του μπρούτζινου αγάλματος του ηρωικού δύτη–καπετάνιου Δημητρίου Κοντού, ως κορυφαία πράξη ιστορικής μνήμης και συλλογικής τιμής.
Το μνημείο συμβολίζει το διαχρονικό πνεύμα της ναυτοσύνης, της τόλμης και της αυτοθυσίας των Συμιακών δυτών, συνδέοντας την τοπική ιστορία με την παγκόσμια πολιτιστική κληρονομιά.
Ιδιαίτερη βαρύτητα αποδίδεται στη συμμετοχή μαθητών, φοιτητών και εκπαιδευτικών, μέσα από παράλληλες δράσεις, εργαστήρια, εκθέσεις και εκπαιδευτικές παρουσιάσεις.
Στο πλαίσιο αυτό, ξεχωρίζει η συνεργασία του Πανεπιστημίου της Σονόρας (Μεξικό) και της εταιρείας Relojes Olvera III Generacion με το Πανεπιστήμιο Αθηνών, που οδήγησε στη δημιουργία ενός πλήρως λειτουργικού αστρονομικού ρολογιού–πλανηταρίου βασισμένου στον Μηχανισμό των Αντικυθήρων.
Η επιλογή της Σύμης ως τόπου διεξαγωγής δεν είναι τυχαία. Το νησί αναδεικνύεται ως τόπος μνήμης, επιστήμης και ζωντανής παιδείας, ενώ η διεθνής διάσταση της διοργάνωσης ενισχύει τον ρόλο της Ελλάδας στον παγκόσμιο επιστημονικό και πολιτιστικό διάλογο.
Χορηγοί και υποστηρικτές του συνεδρίου είναι, μεταξύ άλλων, ο Δήμος Σύμης, η Εφορεία Αρχαιοτήτων Δωδεκανήσου, η Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου, το Ελληνικό Κέντρο Θαλασσίων Ερευνών (ΕΛΚΕΘΕ), πανροδιακοί και συμιακοί σύλλογοι Ελλάδας και ομογένειας, καθώς και η Ένωση Γυναικών Σύμης. Χορηγοί επικοινωνίας του συνεδρίου είναι οι Φρυκτωρίες – Τηλεοπτικός και Διαδικτυακός Σταθμός – και η Ένωση Δημοσιογράφων Περιοδικού και Ηλεκτρονικού Τύπου (Ε.ΔΗ.Π.Η.Τ.).
Ακολουθεί το αναλυτικό πρόγραμμα του συνεδρίου:
ΔΙΕΘΝΕΣ ΣΥΝΕΔΡΙΟ
«Ο Μηχανισμός των Αντικυθήρων, Ίππαρχος ο Ρόδιος και οι Συμιακοί Ήρωες του Βυθού»
Σύμη, Σάββατο 17 & Κυριακή 18 Ιανουαρίου 2026.
Διήμερο Διεθνές Επιστημονικό Συνέδριο
Συνέδριο προς τιμήν των Δυτών των Αντικυθήρων.
Τόπος διεξαγωγής: Σύμη (δια ζώσης & διαδικτυακά μέσω ZOOM).
Υπό την αιγίδα: Υπουργείου Πολιτισμού – Υπουργός κα Λίνα Μενδώνη.
Διοργάνωση: Κέντρο Ελληνικών Σπουδών «Παιδεία» (ΗΠΑ – Πανεπιστήμιο Connecticut).
ΣΑΒΒΑΤΟ 17 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ 2026 – ΣΥΜΗ
08:00 – 09:00
Αφίξεις – Εγγραφές
09:00 – 09:30
Τελετή Έναρξης – Χαιρετισμοί
Χαιρετισμοί από:
Δήμαρχο Σύμης
Εκπρόσωπο Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου
Εκπρόσωπο ΚΕΣ «Παιδεία»
Εκπρόσωπο Υπουργείου Πολιτισμού
Εκπρόσωπο Εφορείας Εναλίων Αρχαιοτήτων
Εκπροσώπους συγγενών των δυτών
Εκπρόσωπο Πανεπιστημίου Σονόρας (Μεξικό)
Αφιέρωμα στους Συμιακούς δύτες των Αντικυθήρων.
Συνεδρία Ι
Ναυάγιο – Ιστορικό Πλαίσιο – Πρόσωπα
Προεδρεύων: Καθ. Μάνος Ρουμελιώτης
09:30 – 09:50
Ελένη Φαρμακίδου (Εφορεία Αρχαιοτήτων Δωδεκανήσου)
«Ο Μηχανισμός των Αντικυθήρων, ο Ίππαρχος και οι Συμιακοί Ήρωες του Βυθού»
09:50 – 10:10
Δρ Αγγελική Σίμωσι (Επίτιμος Έφορος Αρχαιοτήτων)
«1900–2025: Δύο αιώνες υποβρύχιας αρχαιολογικής έρευνας στο ναυάγιο των Αντικυθήρων»
10:10 – 10:30
Διονύσιος Κριάρης (Μαθηματικός)
«Η συμβολή των Συμιακών δυτών στην ανέλκυση του Μηχανισμού»
10:30 – 10:45
Συζήτηση.
Συνεδρία ΙΙ
Ο Μηχανισμός – Ορισμός και Επιστημονικό Πλαίσιο
Προεδρεύων: Καθ. Αντώνιος Πινότσης
10:45 – 11:05
Ξενοφών Μουσάς (ΕΚΠΑ)
«Τι είναι ο Μηχανισμός των Αντικυθήρων»
11:05 – 11:25
Καθ. Αντώνιος Πινότσης (ΕΚΠΑ)
«Ο Ποσειδώνιος ο Ρόδιος και ο Μηχανισμός»
11:25 – 11:45
Καθ. Μάρω Παπαθανασίου (ΕΚΠΑ)
«Ίππαρχος: Η ακμή της ελληνιστικής αστρονομίας»
11:45 – 12:00
Συζήτηση
12:00 – 12:15
Διάλειμμα καφέ.
Συνεδρία ΙΙΙ
Τεχνολογία – Υποθέσεις – Ανακατασκευές
Προεδρεύων: Καθ. Κυριάκος Ευσταθίου
12:15 – 12:35
Κώστας Κοτσανάς
«Ο Μηχανισμός των Αντικυθήρων και οι απολεσθέντες συγγενείς του»
12:35 – 12:55
Μάνος Ρουμελιώτης
«Ο Μηχανισμός ήταν μπρούτζινος; Αντέχει τις υποτιθέμενες προσθήκες;»
12:55 – 13:10
Συζήτηση
13:10 – 14:30
Ελαφρύ γεύμα.
Συνεδρία IV
Ο Μηχανισμός των Αντικυθήρων στο Μεξικό
Προεδρεύουσα: Καθ. Έλενα Αβραμίδου
14:30 – 14:50
Prof. Julio Saucedo Morales & MAMH Team
«Ο Μηχανισμός των Αντικυθήρων στο Μεξικό ως εκπαιδευτικό εργαλείο»
14:50 – 15:10
Juan Pablo González Zazueta & Julio Saucedo Morales
«Σύγκριση προβλέψεων εκλείψεων: Αντικύθηρα και Μάγια»
15:10 – 15:25
Συζήτηση
15:25 – 15:45
Διάλειμμα καφέ.
Συνεδρία V
Υποθέσεις και Μοντέλα
Προεδρείο: Δρ Αγγελική Σίμωσι – Διονύσιος Κριάρης
15:45 – 16:25
Αριστείδης Βούλγαρης
Δύο εισηγήσεις για την ανακατασκευή και τα χαμένα τμήματα του Μηχανισμού.
Συνεδρία VI
Πολιτισμός – Κληρονομιά
16:25 – 17:25
Εισηγήσεις:
Παναγιώτης Κοτσανάς
Αγαμέμνων Τσελίκας
Κυριάκος Ευσταθίου & ομάδα
Έλενα Αβραμίδου
17:45 – 18:05
Συζήτηση
ΚΥΡΙΑΚΗ 18 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ 2026 – ΣΥΜΗ & ZOOM.
Συνεδρία VIΙ
Εκπαίδευση – Διάχυση – Παιδεία
09:00 – 12:00
Εισηγήσεις από εκπαιδευτικούς, μαθητές και πανεπιστημιακούς για:
Εκπαιδευτικές εφαρμογές του Μηχανισμού
Σχολικά προγράμματα
Μαθητικές προσεγγίσεις
Διάχυση επιστημονικής γνώσης
11:10 – 12:00
Τελική Συζήτηση – Συμπεράσματα Συνεδρίου
15:00
Τελετή Μνήμης και Τιμής
Αποκαλυπτήρια μπρούτζινου αγάλματος
του ηρωικού Δύτη–Καπετάνιου Δημητρίου Κοντού
Απονομή τιμητικών διακρίσεων στους συγγενείς των δυτών των Αντικυθήρων.
ΠΑΡΑΛΛΗΛΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ
Έκθεση και εργαστήριο με λειτουργικό αντίγραφο του Μηχανισμού (Μουσείο Κοτσανά)
Εκθέσεις μαθητικών έργων
Προβολές ντοκιμαντέρ
Μαθητικά εργαστήρια
Εικονική 3D έκθεση.
Πηγή: https://inthess.gr
